Waarom BIG-registratie?

  • -

Waarom BIG-registratie?

Operatieassistenten hebben een cruciale rol in het operatieve proces. Bij deze zorg bestaat een grote kans op fouten met soms zeer ernstige consequenties voor de patiënt. Tevens voeren ze medisch-verpleegkundige handelingen uit.

Operatieassistenten verrichten zelfstandig heelkundige en voorbehouden handelingen, bijvoorbeeld: introduceren van trocar bij Robotchirurgie, plaatsen van klemmen, clips op organen, blaaskatheterisatie, aanleggen van bloedleegte, doorlichten door middel van Röntgen. Soms worden zelfs kleine operaties zelfstandig uitgevoerd, zoals het uitnemen van venen. Of wordt een gedeelte van een operatie uitgevoerd, zoals het prepareren van pezen en het hechten van subcutis en huid, terwijl de operateur hier niet meer bij aanwezig is.

Deze handelingen worden in de praktijk nu wel uitgevoerd door de operatieassistent, maar ze zijn in de wet niet goed geregeld en geborgd. Een verplichte registratie en accreditatie is een belangrijke stap om de kwaliteit en veiligheid van operatieve zorg door de operatieassistent verder te borgen en te verbeteren.

Momenteel zijn voor negen (basis)beroepen (*) wettelijke registers ingesteld (artikel 3). Wie voldoet aan de wettelijke opleidingseisen kan zich laten inschrijven in het wettelijke register voor het beroep (BIG-register). Alleen diegene die is ingeschreven in het register voor een beroep mag de wettelijk beschermde beroepstitel voeren en mag (indien bekwaam) zelfstandig de bij dat beroep behorende voorbehouden handelingen verrichten.

Patiënten en zorgprofessionals moeten erop kunnen vertrouwen dat operatieassistenten daadwerkelijk bevoegd en bekwaam zijn.Tekort operatieassistenten
De Landelijke Vereniging van Operatieassistenten (LVO) maakt zich grote zorgen over het feit dat de kwaliteit en veiligheid binnen operatiekamers in het geding dreigt te komen door een groot tekort aan operatieassistenten.

Het LVO-meldpunt ‘Tekort operatieassistenten’ laat een verontrustend beeld zien. De werkdruk is ernstig verhoogd en de kwaliteit en veiligheid op operatiekamers staan gevaarlijk onder druk. De hoge werkdruk leidt ertoe dat steeds meer operatieassistenten uitvallen. Zij worden vervangen door personeel dat niet is opgeleid om de vereiste specialistische handelingen te verrichten. In een OK zijn zij onderdeel van het (complexe) operatieve proces – met de daarbij behorende risico’s – zonder dat ze bekwaam zijn.

De instroom van operatieassistenten is de afgelopen jaren niet voldoende gestegen. Volgens het rapport van het Capaciteitsorgaan (2016) moest dit flink stijgen om te blijven voldoen aan de zorgvraag. Het Capaciteitsorgaan adviseerde een jaarlijkse instroom van 643 operatieassistenten voor de periode 2016-2019. Ter vergelijking: de gemiddelde instroom van de afgelopen drie jaar was 200. Dit betekent dat de instroom met een factor drie moet stijgen.

Er zijn meerdere oorzaken die bijdragen aan het huidige en toekomstige tekort aan operatieassistenten die adequaat zijn opgeleid:

  • Toenemende zorgzwaarte als gevolg van het steeds ouder worden van patiënten zorgt ervoor dat er meer patiënten worden behandeld met comorbiditeit. Hierdoor worden operaties complexer en duren ze langer. Technologische en innovatieve ontwikkelingen hebben er weliswaar voor gezorgd dat er tegenwoordig steeds meer mogelijkheden zijn om (complexe) operaties moderner en slimmer uit te voeren, maar dit stelt ook eisen aan de opleiding en eisen aan de bevoegdheid en bekwaamheid van de operatieassistent.
  • De invoering van het Convenant Veilige Toepassing Medische Technologie heeft deze ontwikkeling alleen maar versterkt, omdat naast het verlenen van zorg op de OK ook het beheer van medische hulpmiddelen een van de kerntaken is van de operatieassistent. Op een gemiddelde OK staan zo’n 80 apparaten en voor deze apparaten is scholing nodig om hiermee om te kunnen gaan. Taakherschikking – het laten uitvoeren van voorspelbare en routinematige handelingen – vindt ook op de OK plaats. Operatieassistenten zijn, net als verpleegkundig specialisten, zeer deskundig in het uitvoeren van bepaalde risicovolle en voorbehouden handelingen. Getuige ook het vertrouwen van medisch specialisten die deze handelingen aan onze beroepsgroep delegeert.
  • Het aantal Zelfstandige Behandel Centra groeit gestaag. Zij hebben momenteel niet de mogelijkheid om studenten op te leiden als operatieassistent en trekken dus gediplomeerde operatieassistenten weg bij de opleidingsziekenhuizen. Aangezien ziekenhuizen reactief opleiden, kunnen zij mede hierdoor de tekorten niet weg werken.
  • Er ontstaan op steeds meer plekken tekorten aan operatieassistenten. Vacatures zijn moeilijk in te vullen. Als gevolg hiervan is er sprake van een ernstige hoge werkdruk en worden operaties uitgesteld of niet uitgevoerd. Door een hoge werkdruk zijn instellingen en medewerkers minder goed in staat om studenten goed te begeleiden en er wordt geconstateerd dat uitval van studenten toeneemt. Dit versterkt opnieuw het feit dat er een tekort aan adequaat geschoolde operatieassistenten blijft bestaan dat steeds verder oploopt.

* Arts, tandarts, apotheker, verpleegkundige, verloskundige, gezondheidszorgpsycholoog, psychotherapeut, fysiotherapeut en de PA.

Bron: www.lvo.nl

Facebooktwitterlinkedin

de Nederlandse Vereniging voor én door Leidinggevenden Operatieafdeling